Roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne pozwala na ustalenie jej wysokości za dany rok w oparciu o osiągnięte dochody lub przychody. Jego celem jest weryfikacja, czy suma miesięcznych składek zgłoszonych w dokumentach rozliczeniowych odpowiada rocznej składce zdrowotnej. Przedsiębiorcy często zlecają to zadanie biurom rachunkowym. Aby ułatwić przygotowania do rozliczenia, przedstawiamy odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania.
Kto jest zobowiązany do rocznego rozliczenia składki zdrowotnej?
Obowiązek ten dotyczy:
- osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą,
- wspólników spółek cywilnych, komandytowych i partnerskich,
- jednoosobowych wspólników spółek z ograniczoną odpowiedzialnością,
- komplementariuszy.
Rozliczenie składają osoby, które były opodatkowane według skali podatkowej, podatkiem liniowym lub ryczałtem ewidencjonowanym. Wysokość składki zdrowotnej dla tych grup zależy od osiągniętego przychodu lub dochodu. Osoby opodatkowane kartą podatkową oraz te, które odprowadzają składkę zdrowotną niezależnie od formy opodatkowania (w formie ryczałtu), nie dokonują rocznego rozliczenia.
Terminy i sposób składania rozliczenia
Rozliczenia za 2024 r. należy dokonać w deklaracji miesięcznej za kwiecień 2025 r.:
- Osoby prowadzące działalność gospodarczą składają rozliczenie na formularzu ZUS DRA.
- Przedsiębiorcy zatrudniający pracowników lub zleceniobiorców wypełniają zarówno ZUS RCA, jak i ZUS DRA.
Najczęściej zadawane pytania
Czy złożenie deklaracji za kwiecień 2025 r. zastępuje brakujące deklaracje z początku 2024 r.?
Nie. Jeśli przedsiębiorca nie złożył deklaracji za styczeń i luty 2024 r., musi je uzupełnić, niezależnie od tego, że składa rozliczenie roczne za kwiecień 2025 r.
Czy konieczne jest roczne rozliczenie, jeśli przedsiębiorca tylko w styczniu 2024 r. rozliczał się podatkiem liniowym?
Tak, jeśli działalność była prowadzona dłużej niż do stycznia 2024 r. W takim przypadku konieczna jest korekta deklaracji miesięcznej za styczeń oraz roczne rozliczenie składki zdrowotnej w deklaracji za kwiecień 2025 r.
Jak rozliczyć składkę zdrowotną po zmianie formy opodatkowania?
Jeśli w trakcie 2024 r. przedsiębiorca przeszedł z ryczałtu na skalę podatkową, musi złożyć korekty deklaracji ZUS DRA i ZUS RCA za miesiące przed zmianą formy opodatkowania. Roczne rozliczenie składki zdrowotnej odbywa się według zasad nowej formy opodatkowania.
Co w przypadku zawieszenia lub zakończenia działalności w 2025 r.?
Jeśli przedsiębiorca prowadził działalność w 2024 r., ale zawiesił ją lub zakończył w 2025 r., nadal musi dokonać rocznego rozliczenia składki zdrowotnej za poprzedni rok w deklaracji za kwiecień 2025 r. Składkę opłaca się jedynie za miesiące aktywnej działalności.
Przykład:
Jan K. prowadził działalność gospodarczą od lutego do września 2024 r., a w pozostałym okresie była ona zawieszona. Składa deklarację ZUS DRA za kwiecień 2025 r., rozliczając składkę tylko za okres aktywnej działalności.
Jak rozliczyć składkę zdrowotną przy prowadzeniu dwóch działalności gospodarczych?
Przedsiębiorca prowadzący dwie działalności o różnych formach opodatkowania składa jedną miesięczną deklarację rozliczeniową, a roczne rozliczenie składki zdrowotnej zawiera w deklaracji ZUS DRA za kwiecień 2025 r.
Przykład:
Mirosław W. w 2024 r. prowadził dwie działalności – jedną opodatkowaną podatkiem liniowym, drugą według skali podatkowej. W jego przypadku składa się tylko jedną deklarację ZUS DRA za kwiecień 2025 r.
Zwrot nadpłaty składki zdrowotnej
Do kiedy należy złożyć wniosek o zwrot?
Termin na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty to 2 czerwca 2025 r. (ponieważ 1 czerwca przypada w niedzielę, termin przesuwa się na pierwszy dzień roboczy).
W jakiej formie składa się wniosek o zwrot nadpłaty?
Wniosek o zwrot nadpłaty (RZR-S) składa się wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem Platformy ZUS PUE. ZUS automatycznie przygotowuje roboczą wersję wniosku, którą płatnik edytuje, wskazując numer rachunku bankowego. Dokument podpisuje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub profilem zaufanym i przesyła online.
