W okresie wakacyjnym wielu pracodawców decyduje się na zatrudnianie studentów. Najczęściej wybieraną formą współpracy jest umowa zlecenia, która – w przypadku studentów do 26. roku życia – wiąże się z korzystnymi warunkami składkowymi. Warto jednak pamiętać, że nie każda umowa będzie zwolniona z obowiązku opłacania składek ZUS.

Umowa zlecenia bez składek – kiedy to możliwe?

Jeśli student nie ukończył 26 lat i wykonuje umowę zlecenia nie dla własnego pracodawcy ani na jego rzecz, wówczas nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym ani zdrowotnemu. To oznacza, że pracodawca nie musi opłacać składek ZUS za takiego zleceniobiorcę.

Zwolnienie ze składek przysługuje jednak tylko pod warunkiem, że zleceniobiorca ma status studenta przez cały okres trwania umowy. Nie ma też możliwości zgłoszenia takiej osoby do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowego.

Pracodawca powinien więc na bieżąco weryfikować status studenta, np. prosząc o aktualne zaświadczenie z uczelni. Pozwoli to uniknąć błędów w rozliczeniach z ZUS i ewentualnych zaległości składkowych z odsetkami.

Kiedy umowa zlecenia podlega składkom?

W przypadku gdy student wykonuje zlecenie na rzecz swojego pracodawcy (np. ma już u niego etat), wówczas umowa zlecenia podlega pełnemu oskładkowaniu. W takiej sytuacji podstawą wymiaru składek jest łączna kwota z umowy o pracę i zlecenia.

Również po ukończeniu 26 lat lub utracie statusu studenta (np. po obronie pracy licencjackiej, zanim rozpocznie studia magisterskie), zleceniodawca musi zgłosić taką osobę do ZUS. Wtedy student podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu i zdrowotnemu. Ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne – student może je zgłosić na wniosek.

Warto dodać, że:

• status studenta ustaje po obronie pracy dyplomowej,
• na kierunkach bez obrony – po ostatnim egzaminie,
• na farmacji – z końcem obowiązkowych praktyk,
• studia doktoranckie i podyplomowe nie dają statusu studenta w rozumieniu przepisów ZUS, nawet jeśli osoba nie ma ukończonych 26 lat.

Student zatrudniony na umowę o pracę

Zawarcie z studentem umowy o pracę – niezależnie od jego wieku czy statusu – zawsze wiąże się z obowiązkiem opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Zatrudnienie na etat niesie jednak za sobą szereg przywilejów:

• płatny urlop,
• wynagrodzenie za nadgodziny,
• prawo do świadczeń w razie choroby lub macierzyństwa,
• dostęp do bezpłatnej opieki zdrowotnej.