Członkowie obwodowych komisji wyborczych mają zagwarantowane określone uprawnienia pracownicze, wynikające z pełnienia funkcji publicznej podczas wyborów. Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) oraz Główny Inspektor Pracy Marcin Stanecki przypominają o zakresie przysługujących im dni wolnych oraz o obowiązkach proceduralnych związanych z ich wykorzystaniem.

Obowiązkowe dni wolne z zachowaniem prawa do wynagrodzenia

Zgodnie z interpretacją przepisów przedstawioną przez PIP, członek komisji wyborczej ma prawo do zwolnienia z pracy:

• w dniu głosowania,
• w dniu liczenia głosów,
• oraz w dniu następującym bezpośrednio po zakończeniu liczenia głosów.

W powyższych dniach pracownik zachowuje pełnię praw wynikających ze stosunku pracy, w tym prawo do wynagrodzenia oraz świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Wynagrodzenie za czas zwolnienia ustala się analogicznie do zasad obowiązujących przy urlopie wypoczynkowym, z tą różnicą, że podstawę stanowi przeciętne wynagrodzenie z miesiąca, w którym przypada zwolnienie.

W przypadku, gdy prace komisji przeciągną się do godzin nocnych, a liczenie głosów zakończy się po północy, członek komisji ma prawo do wolnego także następnego dnia roboczego, co oznacza, że w pracy powinien pojawić się dopiero w środę, jeśli wybory odbywały się w niedzielę.

Dodatkowe dni wolne – bez prawa do wynagrodzenia

Poza wyżej wymienionymi obligatoryjnymi dniami wolnymi, członkom komisji przysługuje prawo do skorzystania z maksymalnie pięciu dodatkowych dni zwolnienia od pracy, które mogą zostać wykorzystane na realizację zadań związanych z funkcjonowaniem komisji wyborczej. Należy podkreślić, że za te dodatkowe dni pracodawca nie wypłaca wynagrodzenia, jednak pracownik zachowuje w tym okresie wszystkie inne prawa pracownicze i ubezpieczeniowe.

Obowiązki informacyjne wobec pracodawcy

Aby skorzystać z przysługujących dni wolnych, członek komisji ma obowiązek:

• poinformować pracodawcę z wyprzedzeniem co najmniej trzech dni roboczych, wskazując przyczynę oraz planowany okres nieobecności,
• najpóźniej w kolejnym dniu roboczym po zakończeniu prac komisji dostarczyć zaświadczenie potwierdzające pełnienie funkcji i czas jej trwania.

Zaświadczenie powinno zawierać:

• imię i nazwisko członka komisji,
• podstawę prawną udzielonego zwolnienia,
• konkretny okres nieobecności w pracy.

Dokument podpisuje przewodniczący komisji, a w przypadku jego nieobecności – zastępca. Zaświadczenie musi zostać sporządzone w dwóch egzemplarzach – jeden dla pracodawcy, drugi pozostaje w dokumentacji komisji. Wszystkie egzemplarze muszą być opatrzone urzędową pieczęcią komisji.

Kontekst wyborczy

Wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej odbędą się w niedzielę, 18 maja 2025 roku. Jeżeli żaden z kandydatów nie uzyska wymaganej większości głosów (powyżej 50%), druga tura zaplanowana jest na 1 czerwca 2025 roku. Powyższe regulacje obowiązują zarówno w pierwszej, jak i w ewentualnej drugiej turze wyborów.